(تشریع) ی ئیسلامی یان فیقهی ئیسلام
بەروار: 2010/03/07سەردارن: 8422نوسەر: سيد سابق

یاسای ئیسلام لایەنێكە لە لایەنە هەرە گرینگەكان كە پەیامی ئیسلام دایڕشتووە و ڕێك و پێكی كردووە، ئەم لایەنەش لایەنە عەمەلی یەكەیە لەم پەیامەدا.
یاسای ئایینی ڕووت وەك حوكمەكانی عیبادات لە وەحی خواوە نەبێت بۆ پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم كە كیتاب و سوننەتە لە هیچ لایەكی ترەوە دەر نەئەچو، یا بە هۆی ئیجتهادێكی پێغەمبەرەوە صلى الله عليه وسلم كە خواش پێ‌ی ڕازی ئەبوو، وە ئەركی پێغەمبەریش صلى الله عليه وسلم لە چوارچێوەی ڕاگەیاندن و ڕوون كردنەوە بەدەر نەبو، خوای گەورە ئەفەرمووێت: {وَمَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَى* إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحَى}(النجم / 3،4).
واتە: ئەو بە ئارەزووی خۆی قسە ناكات. وە ئەو قورئانەش بێجگە لەوە كە وەحی بۆ دەكرێ‌ شتێكی تر نیە.
بەڵام ئەو یاسایانەی كە پەیوەندی بە كاروباری دنیاوە هەیە، وەك كێشە ڕامیاری یەكان و جەنگی یەكان و قەزائیەكان، ئەوە پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم فەرمانی پێ‌ درابوو بە ڕاوێژكاری ئەو كارانە بەجێ‌ بگەیەنێت، وە جاری وا بووە ڕایەكی دەربڕیوە لەسەر كێشەیەك پاشان لێی پەشیمان بووەتەوە لەبەر ڕای هاوەڵەكانی، وەك لە جەنگی بەدر و ئوحوددا ئەمە ڕووی دا، وە هاوەڵەكانیشی (خوا لێیان ڕازی بێت) لە هەموو كارو بارێكدا ئەگەڕانەوە بۆلای پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم و پرسیاریان ئەكرد دەربارەی ئەو شتانەی لایان شارراوە بوو، وە هەروەها دەربارەی دەقە قوڕئانیە شارراوەكان پرسیاریان لێ‌ ئەكرد،

بابەتەکانی تر
سه‌د هۆكار بۆ سه‌رخستنى پێغه‌مبه‌ر (صلى الله علیه وسلم ) /له‌سه‌ر ئاستی ده‌وڵه‌مه‌ندانتایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) 9-بوونى ترس وبیم له‌ دڵى دوژمنانیداسه‌د هۆكار بۆ سه‌رخستنى پێغه‌مبه‌ر (صلى الله علیه وسلم ) /له‌سه‌ر ئاستی دامه‌زراوه‌ خێرخواز و بانگه‌واز خوازه‌كانتایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) 6-بانگكردنى به‌ (النبیّ) یان (الرسول) (صلى الله عليه وسلم) تایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) 13-شه‌وڕه‌وى (الاسراء والمعراج)سه‌د هۆكار بۆ سه‌رخستنى پێغه‌مبه‌ر (صلى الله علیه وسلم ) /له‌سه‌ر ئاستی خێزان وكۆمه‌ڵگه‌حیكمه‌تى فره‌ژنى پێغه‌مبه‌ر صلى الله عليه وسلمتایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم)3-كۆتایى هێنه‌رى پێغه‌مبه‌رانه‌سه‌د هۆكار بۆ سه‌رخستنى پێغه‌مبه‌ر (صلى الله علیه وسلم )/پێشه‌كى وه‌رگێڕتایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم)مافەكانی پێغەمبەری خوا صلى الله عليه وسلم بەسەر باوەڕدارانەوە (بەشی دووەم)خۆشەویستێك لە چاوەڕوانیداسه‌د هۆكار بۆ سه‌رخستنى پێغه‌مبه‌ر (صلى الله علیه وسلم )/له‌سه‌ر ئاستی تاكتایبه‌تمه‌ندیه‌كانى پێغه‌مبه‌ر(صلى الله عليه وسلم) 7-قه‌ده‌غه‌كردنى ناوهێنانى به‌ ته‌نها